Bài đăng

Shadow (Bóng Tối) - Kẻ thách thức Cái Tôi

Hình ảnh
Trong khi các nội dung của vô thức cá nhân được hình thành trong suốt cuộc đời của cá nhân, thì các nội dung của vô thức tập thể luôn luôn là những nguyên mẫu đã hiện diện từ ban đầu. Mối quan hệ của chúng với các bản năng đã được thảo luận ở nơi khác. Những nguyên mẫu được đặc trưng rõ ràng nhất từ quan điểm thực nghiệm là những nguyên mẫu có ảnh hưởng thường xuyên nhất và gây xáo trộn nhất đối với cái tôi. Đây là bóng tối, anima và animus. Trong số những nguyên mẫu này, cái dễ tiếp cận nhất và dễ trải nghiệm nhất là bóng tối, vì bản chất của nó có thể được suy luận phần lớn từ các nội dung của vô thức cá nhân. Những ngoại lệ duy nhất đối với quy tắc này là những trường hợp khá hiếm gặp nơi các phẩm chất tích cực của nhân cách bị kìm nén, và cái tôi do đó đóng một vai trò cơ bản tiêu cực hoặc bất lợi. Bóng tối là một vấn đề đạo đức thách thức toàn bộ nhân cách cái tôi, vì không ai có thể trở nên ý thức về bóng tối mà không có nỗ lực đạo đức đáng kể. Việc trở nên ý thức về nó liên quan...

Lịch sử hàng hải Đông Nam Á: Bài học cho trật tự thế giới đa cực

Hình ảnh
Trật tự quốc tế tự do hay còn gọi là "Pax Americana" – thứ mà Mỹ xây dựng sau Thế Chiến II – đang vẫy tay chào tạm biệt. Không ngạc nhiên khi mọi người hoảng hốt kiểu "Ôi trời ơi, hỗn loạn đến nơi rồi!", thậm chí còn sợ hơn là "Trung Quốc sắp làm bá chủ, Pax Sinica kiểu mới đây!". Quan trọng là, kiểu suy nghĩ này – rằng phải có một ông lớn thống trị để giữ cho thế giới yên bình – được các học giả Mỹ thế kỷ 20 nghĩ ra, gọi là "Lý thuyết Ổn định Bá Quyền" (Hegemonic Stability Theory - HST). Ừ thì, nghe hay ho đấy, nhưng mà... Nói cụ thể hơn, lý thuyết này xuất phát từ nhà kinh tế Mỹ Charles P. Kindleberger. Trong cuốn sách bom tấn The World in Depression 1929-1939 (1973), ông ấy bảo: "Hệ thống kinh tế thế giới sẽ lộn xộn nếu không có quốc gia nào ổn định nó." Và năm 1929 thì "Anh không làm nổi, Mỹ thì lười làm". Kindleberger chủ yếu lo về kinh tế, nhưng các học giả quan hệ quốc tế đã "nâng cấp" ý này thành bá quyền p...

Ego

Hình ảnh
  Việc nghiên cứu tâm lý học của vô thức đã đối mặt tôi với những sự kiện đòi hỏi phải xây dựng các khái niệm mới. Một trong những khái niệm này là bản ngã (self). Thực thể được chỉ định như vậy không nhằm thay thế cho cái mà từ lâu đã được biết đến như là cái tôi (ego), mà bao gồm nó trong một khái niệm siêu đẳng. Chúng ta hiểu cái tôi như là yếu tố phức hợp mà tất cả các nội dung ý thức đều liên quan đến. Nó hình thành, như thể, trung tâm của trường ý thức; và, trong chừng mực mà điều này bao gồm nhân cách thực nghiệm, cái tôi là chủ thể của tất cả các hành động ý thức cá nhân. Mối quan hệ của một nội dung tâm lý với cái tôi hình thành tiêu chí cho ý thức của nó, vì không có nội dung nào có thể ý thức trừ khi nó được biểu diễn cho một chủ thể. Với định nghĩa này, chúng ta đã mô tả và giới hạn phạm vi của chủ thể. Về mặt lý thuyết, không thể đặt ra giới hạn cho trường ý thức, vì nó có khả năng mở rộng vô hạn. Tuy nhiên, về mặt thực nghiệm, nó luôn tìm thấy giới hạn của mình khi va...

Minimalism - Chủ nghĩa tối giản: Có còn hot?

Hình ảnh
Chủ nghĩa tối giản (minimalism) đang phổ biến hơn bao giờ hết kể từ những năm 2010 tới nay, không chỉ ở Việt Nam mà trên toàn cầu, vì nó đáp ứng trực tiếp những thách thức của cuộc sống hiện đại. Thế giới ngày càng phức tạp với thông tin overload từ mạng xã hội, công việc hybrid/remote, và áp lực kinh tế (lạm phát, chi phí sinh hoạt cao). Minimalism giúp "dọn dẹp" không gian sống và tâm trí, tạo cảm giác bình yên. Nhiều nghiên cứu cho thấy sống tối giản giảm lo âu, tăng sự tập trung và hạnh phúc (theo nguyên tắc "less is more" – ít hơn để nhiều hơn).  Với biến đổi khí hậu ngày càng rõ rệt, mọi người nhận ra tiêu dùng quá mức đang hủy hoại hành tinh. Minimalism khuyến khích mua ít hơn, chọn chất lượng cao hơn, tái sử dụng – phù hợp với xu hướng "sustainable living" và "circular economy". Từ Covid 19 (giai đoạn 2020-2023), nhiều người buộc phải ở nhà, nhận ra họ không cần quá nhiều đồ đạc. Marie Kondo, The Minimalists (Joshua Fields Millburn & ...

Tại sao người Việt quan tâm tới xổ số nhiều nhất thế giới?

Hình ảnh
Các từ khóa liên quan đến xổ số (như "XSMB", "XSMN", "kết quả xổ số kiến thiết") thường xuyên đứng top trending trên Google Trends ở Việt Nam chủ yếu vì đây là một hoạt động văn hóa - giải trí phổ biến, với nhu cầu tìm kiếm kết quả cao và ổn định hàng ngày. Dựa trên dữ liệu từ Google Trends và các báo cáo, Việt Nam thậm chí được coi là quốc gia quan tâm kết quả xổ số "nhiều nhất thế giới". Có vài lý do chính cho việc này. Kết quả xổ số được công bố hàng ngày (XSMB lúc 18h15, XSMN lúc 16h10-16h30), dẫn đến "spike" (đột biến) lượt tìm kiếm ngay sau giờ quay. Người dùng ưu tiên Google để kiểm tra nhanh thay vì xem truyền hình hoặc báo giấy, khiến từ khóa này luôn "nóng" vào các khung giờ cố định. Vào ngày 11/11/2025, từ khóa "XSMB hôm nay" đạt đỉnh interest 100/100 trên Google Trends lúc 18h30, ngay sau giờ quay thưởng miền Bắc. Lượt tìm kiếm tăng gấp 4 lần so với giờ bình thường (dữ liệu realtime từ Trends), tương tự n...

Thị trường việc làm 2025: Cạnh tranh khốc liệt của người tìm việc

Hình ảnh
Tình trạng của thị trường việc làm công nghệ vào năm 2025 như thế nào? Dữ liệu từ các nền tảng việc làm cho thấy: nhu cầu việc làm từ xa giảm, các công ty đề ra nhiều "rào cản" hơn, nhu cầu về backend engineer cao hơn một chút.  Trong lĩnh vực phần mềm, nhu cầu cao nhất với người có khoảng 10-15 năm kinh nghiệp. Kỹ sư AI, người từng làm ở Big Tech, hay kỹ sư infra đang có nhu cầu tuyển dụng lớn. Đây là những khoảng thời gian đầy khó khăn với những ai đang có giai đoạn nghỉ ngơi trong sự nghiệp, người tự học hoặc kỹ sư mobile. Nhu cầu tuyển quản lý kỹ thuật (chưa tới cấp Giám đốc) đang quá khó tìm được ứng viên như ý. Nhiều ứng viên quản lý nhưng chuyên môn kỹ thuật và trình độ AI quá kém, đòi hỏi lương phi thực tế. Nhu cầu rất cao với kỹ sư sản phẩm (Product engineer, product manager) nhưng vô cùng thách thức để tìm ra "ứng viên hàng đầu". Nhu cầu tuyển dụng kỹ sư trẻ liệu có phục hồi? Nhiều công ty công nghệ đang mở rộng và công khai việc tuyển dụng sinh viên vừa t...

AI sẽ làm suy giảm kỹ năng suy nghĩ của con người?

Hình ảnh
  Câu trả lời ngắn gọn là có thể, nhưng không phải lúc nào cũng vậy . Tác động của AI đến khả năng suy nghĩ (như phân tích, sáng tạo, giải quyết vấn đề) phụ thuộc lớn vào cách chúng ta sử dụng nó .   AI, đặc biệt là các mô hình ngôn ngữ lớn như ChatGPT hay Grok, có thể tạo ra ảo tưởng về sự thông minh dễ dàng, dẫn đến sự phụ thuộc và "lười biếng trí tuệ". Khi AI giải quyết nhanh chóng các nhiệm vụ cơ bản như viết bài, tính toán hoặc tra cứu thông tin, con người ít phải tự suy nghĩ sâu. Ví dụ, một nghiên cứu từ Đại học Stanford (2023) cho thấy sinh viên sử dụng AI để tóm tắt bài đọc có xu hướng nhớ ít chi tiết hơn và kém phân tích hơn so với nhóm tự làm. Tương tự, việc dùng GPS quá nhiều đã làm giảm khả năng định hướng không gian ở não bộ (theo nghiên cứu từ University College London, 2016). Nó cũng sinh ra hiệu ứng "bẫy nhận thức". AI thường đưa ra câu trả lời "hoàn hảo" bề mặt, khiến người dùng bỏ qua quá trình thử-sai – yếu tố cốt lõi của sáng tạo. Nhà t...

Product Management đối mặt thế hệ người dùng mới: AI agent thay đổi luật chơi

Hình ảnh
Chuyện gì đang thực sự diễn ra? Một bài viết từ The P roduct Folks đang gióng lên hồi chuông cảnh báo cho các Product Manager và những ai đang làm công việc quản lý sản phẩm (product management) nói chung. Báo cáo Adobe Analytics từ tháng Bảy cho biết: lưu lượng truy cập từ AI tạo sinh đến các trang thương mại điện tử tăng 4.700% so với cùng kỳ năm ngoái. Không phải 47%. Bốn nghìn bảy trăm phần trăm. Điên rồ chưa? Các tác nhân AI (AI Agent) đang sử dụng sản phẩm của chúng ta ngay lúc này! Chúng không phải là một kịch bản tương lai mà chúng ta cần chuẩn bị. Trong product management truyền thống (không, chính xác là những gì mà các Product Manager đã và đang làm đến tận bây giờ), các quyết định về sản phẩm đều dựa trên yếu tố cảm xúc của con người, đánh vào cảm xúc, vì các nghiên cứu và số liệu (tất nhiên không phải số liệu gần đây) đều chỉ ra rằng, quyết định của người dùng (con người) đều dựa trên cảm xúc. Bạn và đội ngũ quản lý sản phẩm đã tối ưu hóa cho những người dễ bị phân ...